Villa Emma staat vermeld op de inventaris van Erfgoed Vlaanderen.

De Villa: ons erfgoed.

Villa Emma is een typische cottage-villa, gebouwd in 1909, naar een ontwerp van Jan Rooms die toen gemeentearchitect van Sint-Amandsberg was.

Het was de welgestelde Gentse familie Berben-De Bruille die de opdracht gaf tot het bouwen van dit landhuis op hun domein in de toenmalige Kouterslag op grondgebied Oostakker. Al gauw werd hij bekend als Villa Emma, naar de eigenares.

Aanvankelijk was de villa het zomerverblijf van de familie en was toendertijd omringd door een stoeterij, een grote boomgaard en weidse aangelanden. Het resterende domein van ruim 3000 m2 getuigt nog van deze beginperiode, met centraal de originele vijver, de padenstructuur en de beelden. Het oorspronkelijke hekwerk gevat tussen twee bakstenen pijlers is nog bewaard.
De eeuwenoude bomen zijn getuigen van de vele goede maar ook de minder goede momenten uit de geschiedenis van de villa. Zo werd hij tijdens WO II in beslag genomen  door de Duitse bezetter. Het deed dienst als vooruitgeschoven commandopost.

De stijl is geïnspireerd op de Engelse cottages en streeft een pittoresk effect na. Door het gebruik van traditionele elementen zoals baksteen en natuurstenen banden probeerde men deze sfeer te bereiken. Hout is veelvuldig toegepast voor de erkers, balkons, loggia’s, dakvensters, leuningen, schoorstukken en geveltoppen.

Kenmerkend is ook de asymmetrische opbouw, waarbij het grondplan een onregelmatige vorm heeft en gewerkt wordt met erkers en insprongen in het gevelvlak. Dit creëert een zeer levendig volumespel in de voorgevel. Het dak vormt niet één geheel maar bestaat uit verschillende dakvolumes. Rechts bevindt zich de polygonale toren met een spitsvormige dakbekroning die afgewerkt is met leien. Links is er een rechthoekig uitbouwsel met houten erkers onder een overkragende puntgeveltop in imitatievakwerk (nu deels vervangen door kunstleien).

Op de gelijkvloerse verdieping is er een galerij (waranda) van glas en hout. Opvallend voor deze villa is dat er ook stijlkenmerken uit de art-nouveau toegepast zijn, onder meer in het hout- en ijzerwerk en sommige boogvormen.

De tuin: 3000 m2 groen rond de originele tuinvijver.

In de tuin laten her en der gemaakte zithoekjes toe om de villa en zijn tuin vanuit diverse perspectieven te bewonderen. Ecologisch tuinieren staat er centraal, waardoor allerlei vogels, amfibieën, egels en insecten zich thuis voelen. Typische planten van de streek primeren in de schaduwrijke tuin: rhododendron, azalea, hortensia, hedera, varen. Op de zonniger plekjes, zoals rond de vijver, zijn enkele rozengroepen aangeplant.

Doorheen het jaar varieert de kleur van het ontluikend groen, de bolgewassen en lentebloesems, over de felgekleurde bloeiende heesters en rozen in de zomer, naar de herfstkleuren van de vallende bladeren tot de ingetogen winterkleuren. Het driedimensionale karakter van de tuin is uniek: niet alleen op ooghoogte, maar ook naar boven toe biedt het zicht telkens nieuwe ontdekkingen. Daarbij helpen de majestueuze bomen rondom de tuin met hun grimmig takkenspel: statige eiken, kastanjes, beuk, linde, pseudoacacia’s, plataan, esdoorns en zwarte walnoot.

Momenteel is in de Villa een B&B ondergebracht en zijn op de bovenverdieping twee ruime logies ingericht, waardoor ook de B&B-gasten kunnen genieten van dit stukje Erfgoed Vlaanderen.
De naam van de beide logies, Tilia en Acacia, verwijst naar de bomen die vanuit de kamers kunnen bewonderd worden

Het verhaal van Villa Emma …

OMG! Van Eyck was here.

Ter gelegenheid van “Van Eyck”-2020 vind je in de tuin alle 76 planten terug die Van Eyck op het retabel “Het Lam Gods” heeft geschilderd en gedetermineerd zijn. Elke plant is voorzien van een documentatieplaatje met de naam van de plant, een foto van de plant op die plaats in de tuin en een aanwijzing waar je ze op het retabel kan terug vinden. 

De inspiratie voor het project is te vinden in het boek “Een wonderbaarlijke tuin, flora op het lam gods” (Paul Van den Bremt & Hilde Van crombrugge). Daarin is te vinden welke planten op welk paneel geschilderd zijn. In juni 2020 is een herwerkte versie verschenen: “Op zoek naar het paradijs. Flora op het Lam Gods”. De boeken kunnen bij Villa Emma aangekocht worden.

De planten van het Lam Gods: een teaser …

Op de Open Monumentendag  van 13 september 2020 plannen we drie rondleidingen in de tuin. Ingevolge de corona-situatie is de villa zelf echter niet opengesteld. 

We voorzien een aantal tafeltjes in de tuin zodat corona-proof kan genoten worden. Mondmasker is verplicht (behalve aan tafel). Veel hangt uiteraard ook nog af van de “corona-toestand” op 13 september.

De wandelingen zitten vol. Inschrijven kan dus niet meer maar de “plantenwandelingen met afternoon tea achteraf” worden vanaf 1 april 2021 opnieuw ingericht. Als je graag op de hoogte gebracht wordt van de concrete inschrijvingsdata kan je inschrijven door hierop te klikken.

In Juli 2020 werd door PlattelandsTV een serie uitgezonden waaraan Paul Van den Bremt, een van de auteurs van de hiervoor genoemde boeken, en Villa Emma hebben meegewerkt. Vanop het Paneel wordt je meegenomen in de tuin van Villa Emma. Hier kan je de drie afleveringen bekijken:

Planten op het Lam Gods: inleiding
Het geheim van de vrucht van Eva
Maaseik de bakermat ?